Yüzde nasıl hesaplanır
Yüzde soruları tam olarak üç biçimde gelir ve puan kaybı bunları karıştırmaktan doğar. Karşınızdakinin hangisi olduğunu adlandırabildiğinizde her biri tek satırlık bir işleme dönüşür.
Üç biçim
- Bir sayının yüzdesi: 240'ın %15'i kaçtır? Ondalık karşılığıyla çarpın.
- Bir sayı diğerinin yüzde kaçı: 18, 45'in yüzde kaçıdır? Bölün, sonra 100 ile çarpın.
- Yüzde değişim: 80'den 92'ye çıktı, yüzde kaç arttı? Değişimi başlangıç değerine bölün.
Yüzdeyi ondalığa çevirmek
Yüzde, yüzde bir demektir; yani %15, 15/100 = 0,15'tir. Virgülü iki basamak sola kaydırın. İlk biçimi tek bir çarpmaya indiren adım budur.
Paydada her zaman başlangıç değeri
Yüzde değişimde payda, başladığınız yerdir; bittiğiniz yer değil. 80'den 92'ye çıkış %15 artıştır, ama 92'den 80'e dönüş %13,04 azalıştır. Aynı fark, farklı yüzdeler, çünkü başlangıç noktası değişti.
Çözümlü örnekler
Örnek 1
Soru
240'ın %15'i kaçtır?
Cevap
36
Adımlar
- 1Yüzdeyi ondalığa çevirin: %15 = 0,15.
- 2Çarpın: 0,15 x 240.
- 30,15 x 240 = 36.
- 4Zihinden kontrol: 240'ın %10'u 24, %5'i ise onun yarısı olan 12. 24 + 12 = 36.
%10 artı %5 hilesi, 5'in her katı için hesap makinesiz çalışır.
Örnek 2
Soru
18, 45'in yüzde kaçıdır?
Cevap
%40
Adımlar
- 1Parçayı bütüne bölün: 18 / 45.
- 218 / 45 = 0,4.
- 3Yüzdeye çevirmek için 100 ile çarpın: %40.
- 4Kontrol: 45'in %40'ı 0,4 x 45 = 18. Doğru.
Örnek 3
Soru
Bir fiyat 80'den 92'ye çıkıyor. Yüzde artış nedir?
Cevap
%15
Adımlar
- 1Değişimi bulun: 92 - 80 = 12.
- 2Yeni değere değil, başlangıç değerine bölün: 12 / 80.
- 312 / 80 = 0,15.
- 4100 ile çarpın: %15 artış.
80 yerine 92'ye bölmek %13,04 verir; bu başka bir sorunun cevabıdır: artışın yeni fiyatın yüzde kaçı olduğunun.
Sık yapılan hatalar
0,15 yerine 15 ile çarpıp 3600 bulmak.
Önce ondalığa çevirin. Cevap başlangıç sayısından akıl almaz ölçüde büyükse bu adımı atlamışsınızdır.
Yüzde değişimde paydaya yeni değeri koymak.
Paydaya her zaman başlangıç değeri gelir. Değişim bölü başlangıç, her seferinde.
%20 düşüşün %20 artışı geri aldığını sanmak.
Almaz. 100, 120'ye çıkar; sonra %20 düşüş onu 96 yapar, çünkü ikinci yüzde daha büyük bir sayının üzerinden alınır.
Farklı bütünlerin yüzdelerini toplamak: bir grubun %30'u ile başkasının %40'ı gibi.
Farklı tabanların yüzdeleri toplanamaz. Önce ikisini de gerçek sayılara çevirin.
Alıştırma yap
Önce kendin çöz, sonra cevabı aç. Yarısında mı takıldın? Soruyu seç ve eksik adımı Solvecoon'a sor.
1. 350'nin %12'si kaçtır?
Cevabı göster
42. 0,12 x 350 hesaplayın.
2. 27, 60'ın yüzde kaçıdır?
Cevabı göster
%45. 27 / 60 = 0,45 bulun, sonra 100 ile çarpın.
3. Bir fiyat 50'den 38'e düşüyor. Yüzde azalış nedir?
Cevabı göster
%24. Değişim 12 ve 12 / 50 = 0,24.
İnsanların sorduğu şeyler
- Hesap makinesi olmadan yüzde nasıl bulunur?
- %10'dan kurun; o da virgülü bir basamak kaydırmaktır. %5 onun yarısı, %1 onda biri; yüzdelerin çoğu bu parçaların kısa toplamıdır.
- Yüzde ile yüzde puan arasındaki fark nedir?
- %5'ten %7'ye çıkmak 2 yüzde puanlık bir artıştır ama %40'lık bir artıştır. Haberler bunu sürekli karıştırır, sınavlar da tam bu farkı sorar.
- Yüzdeyi nasıl geri alırım?
- %20 artıştan sonra fiyat 120 ise 1,2'ye bölerek 100'e dönersiniz. %20 çıkarmak 96 verir, bu yanlıştır.
- Yüzde değişim negatif olabilir mi?
- Olabilir; azalış tam olarak budur. Soru bir değer istiyorsa işareti kelimeyle anlatmak yerine koruyun.

Şu anda önünde bir tane mi var?
Sayfadaki soruyu seç ya da Cmd/Ctrl + Shift + S ile yakala; Solvecoon seninle birlikte adım adım gitsin.
Chrome'a ekle →Ücretsiz dene — günde 5 çözüm. Kart gerekmez.